De kans is groot dat je het woord nog nooit hebt gehoord, want het is gloednieuw!
Misschien denk je bij smog aan vieze lucht boven een drukke stad, maar wetenschappers gebruiken het nu ook voor de zeeën en oceanen. We hoorden er van in een column in Trouw geschreven door Kelli van der Waals, over het vervuilde speelzand waar asbest in was aangetroffen.

Wat is het?

Eigenlijk is zeesmog een andere naam voor heel veel kleine stukjes plastic in het water: microplastics. Vroeger praatten we vaak over de ‘plasticsoep’. Dan denk je aan grote drijvende eilanden van flessen en zakken.

Maar zeesmog is anders. Het zijn miljarden piepkleine deeltjes die je bijna niet kunt zien. Ze zweven overal in het water, van de bodem tot het oppervlak. Het lijkt een beetje op een onzichtbare, giftige mist onder water. Daarom noemen we het nu zeesmog.

Waarom is het een probleem?

Vissen, schildpadden en zelfs piepkleine plankton denken dat die plastic deeltjes eten zijn. Ze happen het naar binnen, maar hun buikjes zitten vol met plastic in plaats van echt eten. Dat is natuurlijk super ongezond. En omdat wij ook weer vissen eten, komt dat plastic soms zelfs op ons eigen bord terecht!

Wat kunnen we eraan doen?

Omdat deze deeltjes zo minuscuul zijn, is het achteraf opruimen uit de diepzee extreem lastig. De focus ligt daarom op het voorkomen van nieuwe instroom.

Steun innovatie: Organisaties zoals The Ocean Cleanup werken aan systemen om plastic al in rivieren te onderscheppen voordat het de oceaan bereikt.maar als we samen minder plastic gebruiken, maken we het zeewater schoner!

Stop microplastics bij de bron: Gebruik de gratis Beat the Microbead app van de Plastic Soup Foundation om te controleren of je verzorgingsproducten (zoals scrub of tandpasta) plastic bevatten.

Filter je wasmachine: Synthetische kleding verliest veel vezels tijdens het wassen. Je kunt een speciaal filter installeren of een waszak zoals de Guppyfriend (link Wereld Natuur Fonds) gebruiken om deze vezels op te vangen.

Minder wegwerpplastic: Door minder plastic te gebruiken, voorkom je dat groter afval uiteindelijk afbrokkelt tot zeesmog.

Help, de zee eet ons strand op!

Het strand wordt steeds smaller. Dat komt door kusterosie. Wind en sterke stroming slaan het zand los en nemen het mee naar de diepe zee. Vooral bij storm gaat dit razendsnel. Maar er is meer aan de hand:

• Zeespiegelstijging: Door de opwarmende aarde stijgt het water, waardoor de zee vaker ‘hapjes’ van het strand neemt.
• Menselijke ingrepen: Dijken en dammen beschermen ons tegen water, maar ze houden ook de natuurlijke aanvoer van nieuw zand tegen.

Surfclubs in gevaar

Voor ondernemers op het strand is dit een drama. In Camperduin moest een surfclub onlangs zelfs worden afgebroken omdat het strand onder het gebouw simpelweg was weggespoeld. Bij de Brouwersdam maken surfers en toeristen zich zo’n zorgen dat ze een petitie zijn gestart om hun geliefde plek te redden.

De oplossing: Een ‘superzuiger’

Gelukkig heeft Rijkswaterstaat een oplossing: zandsuppletie. Dit is hoe die enorme ‘stofzuigerschepen’ werken:

1. Zand zuigen: Ver op zee zuigen schepen zand van de bodem op.
2. Opspuiten: Het schip vaart naar de kust en spuit het zand via een lange buis op het strand (dat noemen ze ook wel rainbowen).
3. Offerzand: Dit nieuwe zand is bedoeld om weer weg te spoelen. Het is een soort ‘offer’ aan de zee zodat de duinen en dijken erachter veilig blijven.

Zonder dit extra zand zou een groot deel van Nederland uiteindelijk onder water komen te staan. We moeten dus blijven spuiten om onze voeten droog te houden!

Stel je voor: het is een prachtige dag voor een strandwandeling. Maar dan… moet je opeens heel nodig plassen. Je kijkt om je heen, maar nergens is een wc te bekennen. Dat is precies het probleem waar veel mensen aan de Nederlandse kust tegenaan lopen.

Waarom is dit een probleem?
Uit recente onderzoeken blijkt dat er op veel stranden, zoals in Noord-Holland, veel te weinig openbare wc’s zijn. Dit zorgt voor behoorlijk ranzige situaties: mensen gaan dan maar in de duinen hun behoefte doen. Dat stinkt niet alleen, maar de poep en urine zijn ook nog eens slecht voor de kwetsbare natuur in de duinen. Bovendien durven sommige mensen, zoals ouderen of mensen die vaak naar de wc moeten, nu zelfs helemaal niet meer naar het strand omdat ze bang zijn dat ze nergens terecht kunnen.

De oplossing: Meer strand-wc’s!
Gelukkig komen er op steeds meer plekken speciale toiletunits bij de strandopgangen. Volgens organisaties als het MDL Fonds (de nieuwe naam voor de voormalige Maag Lever Darm Stichting) heeft dit grote voordelen:

• Schonere natuur: Als iedereen netjes op de wc gaat, blijven de duinen en het zand fris.
• Iedereen welkom: Ook mensen die vaker naar de wc moeten, kunnen nu zonder zorgen een dagje weg.
• Geen gedoe bij de strandtent: Je hoeft niet meer verplicht een drankje te kopen of te ‘bedelen’ bij een restaurant om even van de wc gebruik te mogen maken.

Ranglijst.
Het MDL Fonds heeft een ranking gemaakt van de gemeenten die aandacht hebben voor het probleem en daar waar het beter kan en moet. Bekijk de ranglijst hier! Terschelling en Schiermonnikoog doen al hun best met een plaats in de top 10, echter behalen zij maar een mager zesje.

In sommige gemeenten, zoals Bergen, Groote Keeten en Sint Maartenszee, zijn ook stappen gezet om extra wc-units te plaatsen. Zo blijft een dagje zee voor iedereen een feestje, zonder dat je met gekruiste benen in de branding hoeft te staan!

2,854

De Zee Kust

VOOR DE LIEFHEBBER, GENIETER, HOBBYIST, MOPPERPOT, MEISJE EN TOERIST

DEN HAAG/BRUSSEL – Langs de Nederlandse kust zijn de afgelopen tijd opmerkelijke vondsten gedaan van menselijke botresten. De politie heeft nu nieuws: de identiteit van de personen is bekend, waardoor families na jaren van onzekerheid eindelijk duidelijkheid hebben gekregen.

Vondsten op drie plekken

Het begon allemaal met verschillende meldingen.

• In de duinen bij Schoorl werd een dijbeen gevonden door een arts die aan het wandelen was.
• Vissers uit Urk visten een schedel op uit de Noordzee, een flink stuk boven Schiermonnikoog.
• Ook in de duinen van Hoek van Holland zijn menselijke resten aangetroffen.

Opgelost door DNA

De politie en het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) hebben keihard gewerkt om de botten te onderzoeken. Met speciaal DNA-onderzoek konden ze de ‘code’ van de mensen achterhalen.

Wat bleek?

• Het bot uit Schoorl was van een man uit België die al zeven jaar vermist was.
• De schedel uit de Noordzee bleek van een man uit Den Haag te zijn die ongeveer vijftien maanden vermist was.
• Het duurt nog zeker enkele weken of zelfs maanden tot het onderzoek naar de gevonden stoffelijke resten in de duinen van Hoek van Holland is afgerond. Volgens de politie bestond het stoffelijke overschot enkel nog uit botten. Ook is de doodsoorzaak nog niet bekend. Nog veel vragen zijn op dit moment onbeantwoord.

Belangrijke oproep

De families van de vermiste mannen zijn enorm opgelucht, ook al is het nieuws verdrietig.

“Als je iets vindt wat op menselijke resten lijkt, raak het dan niet aan en bel direct de politie”, zeggen ze. Zo kan het NFI snel aan de slag en kunnen meer mysteries worden opgelost. In de video hieronder zie je waarom dit van belang is. De foto die is gebruikt boven dit verhaal is een screenshot en komt uit deze video hieronder.

Meer informatie over vermiste personen en het werk van de politie vind je op de website van de Politie.

DEN HELDER – Goed nieuws voor iedereen die de rode vuurtoren Lange Jaap in Den Helder een warm hart toedraagt!

Lange tijd was het spannend: zou de vuurtoren, die al sinds 2021 schade heeft en scheuren vertoont, worden gesloopt of gered? De minister van Infrastructuur en Waterstaat, Robert Tieman, heeft nu de knoop doorgehakt: de Lange Jaap wordt gerenoveerd!

Wat betekent dat?

De minister heeft namens Rijkswaterstaat (dat is de baas van de vuurtoren) besloten dat de toren te belangrijk is om weg te halen. Het is een beroemd herkenningspunt voor schepen op zee en een echt ‘landmark’ voor Den Helder.

De planning

• Nu: Rijkswaterstaat gaat druk aan de slag met het precieze plan voor de grote opknapbeurt.
• 2026: Pas in de tweede helft van 2026 wordt verwacht dat de échte bouwvakkers beginnen met de werkzaamheden.

De toren blijft dus nog even gesloten, maar het allerbelangrijkste nieuws is: hij blijft staan!

Wil je meer weten over de plannen? Kijk dan op de website van Rijkswaterstaat over dit project.

2,613

De Zee Kust Den Helder

DE ZEE KUST DEN HELDER….. VOOR DE LIEFHEBBER…..

Jouw reis begint op Va­kan­tie­beurs

UTRECHT – Pak je koffer, want de Vakantiebeurs komt er weer aan! Van 8 tot en met 11 januari 2026 staat de Jaarbeurs in Utrecht helemaal in het teken van reizen, avontuur en de vetste vakantiebestemmingen. Klaar voor een voorproefje van de zomer?

De wereld in één hal!

Stel je voor: je loopt een grote hal in en je bent zó in Afrika, Azië of misschien wel gewoon in Zeeland!
Op de Vakantiebeurs kan het allemaal. Je kunt er van alles proeven, toffe dansshows zien en de gaafste vakantietips scoren van echte reisexperts.

Of je nu droomt van snorkelen tussen tropische vissen, chillen op een onbekend strand, of een spannende stedentrip, hier vind je de reis die écht bij jou past. Er zijn stands van over de hele wereld, dus inspiratie genoeg!

Wat is er te doen?

• Bestemmingen ontdekken: Praat met mensen die alles weten over hun land. Ze hebben de beste insider tips!
• Activiteiten proberen: Van traditionele drakendansen tot Caribische sferen, er is altijd iets te beleven op de beursvloer.
• Vakantieplannen maken: Samen met je ouders, kinderen, vrienden of familie de perfecte reis uitzoeken. Want de Nederlander snakt massaal naar vakantie, bleek uit de animo van vorig jaar.

_Advertentie

Kom jij ook?

De Vakantiebeurs is van donderdag 8 tot en met zondag 11 januari geopend. De Jaarbeurs is supermakkelijk te bereiken, want hij ligt direct naast Utrecht Centraal Station.

Dus, waar gaat jouw volgende reis naartoe? Begin alvast met dromen en wie weet sta jij straks in de Jaarbeurs om je volgende avontuur te plannen!

Tickets en meer info vind je op de officiële website van de Vakantiebeurs.

55 Overheden, maatschappelijke organisaties en ondernemers hebben een nieuw Kustpact gesloten.

Er is belangrijk nieuws over onze geliefde Nederlandse kustlijn. In oktober 2025 hebben heel veel verschillende organisaties, zoals de provincies, gemeenten en natuurclubs, opnieuw het Kustpact getekend. Dit is een superbelangrijke afspraak over wat we wel en niet mogen doen in de duinen en op het strand.

Wat is het Kustpact eigenlijk?

Zie het Kustpact als een soort menukaart met regels voor de kust. De belangrijkste regel is: we willen een goede balans vinden tussen leuke dingen doen (zoals toerisme en recreatie) én de mooie natuur en het landschap beschermen.

Het eerste Kustpact werd al in 2017 gesloten en loopt tot het einde van dit jaar, 2025. Omdat iedereen het zo’n goed idee vond, is er nu een nieuwe versie gemaakt die geldt van 2026 tot 2030.

Wat staat er in de nieuwe afspraken?

• Geen nieuwe gebouwen in de duinen: Een van de belangrijkste punten blijft dat er zo min mogelijk nieuwe gebouwen, zoals hotels of huisjes, in de duinen mogen komen. De natuur moet de baas blijven.
• Balans tussen rust en reuring: Er is ruimte voor zowel rustige natuurgebieden waar je vossen of Schotse Hooglanders kunt spotten, als drukkere stranden waar je lekker kunt spelen en zwemmen.
• Samenwerken is de sleutel: Bijna zestig partijen hebben beloofd zich aan de regels te houden. Ze willen samen zorgen dat de kust net zo mooi blijft voor onze kinderen en kleinkinderen.

Waarom is dit nodig?

De kust is niet alleen een fijne plek om te relaxen, maar ook heel belangrijk voor de bescherming van Nederland tegen de zee. Ook groeien/wonen er veel bijzondere planten en dieren. Door het Kustpact proberen ze te voorkomen dat alles volgebouwd raakt en de natuur verdwijnt, wat in sommige gebieden in het verleden een probleem was.

De komende jaren wordt dus goed in de gaten gehouden of iedereen zich aan de afspraken houdt!

De Zee Kust heeft een Facebookpagina en Facebookgroep (besloten) waarbij alle betrokkenen en volgers hun zegje kunnen doen over het Kustpact. We pakken dit op. Doe vooral mee!

37

Kustpact

Overheid, natuurorganisaties en andere belanghebbenden presenteren een Nationaal Kustpact… Hoe denk jij erover?

Stel je voor: je bent aan de Belgische kust, kijkt uit over de Noordzee, en dan ontdekken wetenschappers ineens dat er vroeger, op diezelfde plek, zomaar een paar eilanden lagen! Dat klinkt een beetje gek, maar het is echt waar.
Onderzoekers hebben ontdekt dat de Belgische kust er vroeger heel anders uitzag. Lang, lang geleden, in de prehistorie, lag er een heel landschap met een soort waddeneilanden, net zoals we die in Nederland hebben, maar dan voor de kust van België.

Eén van die eilanden heette ‘Testerep’. Het was een langwerpig eiland, kilometers lang, met duinen en planten erop. Er woonden zelfs mensen! Het was eigenlijk een soort natuurlijke muur die het land erachter beschermde tegen de woeste zee.

_Advertentie

Maar hoe zijn die eilanden dan verdwenen? Dat komt door de natuur zelf. Door stormen, wind, en het stijgen van de zeespiegel, zijn de eilanden in de loop van duizenden jaren weggespoeld. Het zand en de grond zijn verplaatst en uiteindelijk is het eiland een deel geworden van het vasteland, of gewoon onder water verdwenen.

De wetenschappers vonden de overblijfselen van de eilanden terug door in de bodem te zoeken. Ze zeggen dat deze ontdekking laat zien hoe veranderlijk onze kust is. Wat er toen is gebeurd, kan in de toekomst misschien weer gebeuren met de eilanden die we nu nog kennen, bijvoorbeeld als de zeespiegel verder stijgt door klimaatverandering.

Het is dus oud nieuws, maar wel heel belangrijk nieuws!

ZANDVOORT – Op het strand van Zandvoort is een jonge hondshaai aangespoeld! Het dier, van ongeveer 50 centimeter lang, was helaas al dood toen strandgangers hem vonden. Geen paniek, want experts vertellen dat dit vaker gebeurt en deze haaien sowieso niet gevaarlijk zijn voor mensen.

Een haai in Nederland?!
Ja, je hoort het goed! Al klinkt ‘haai op het strand’ misschien een beetje eng, in de Noordzee bij Nederland zwemmen gewoon haaien rond. De hondshaai is zelfs de meest voorkomende haaiensoort in Europa.

Conservator Jarco Havermans van Ecomare legt uit dat jonge hondshaaien vaak in ondiep water bij de kust blijven omdat daar veel eten te vinden is, zoals garnalen en kleine visjes. Soms zwemmen ze ‘s zomers zelfs tussen de zwemmers door, maar door het troebele water zie je ze bijna nooit, volgens een publicatie in het Haarlems Dagblad.

Waarom spoelen ze aan?
Het aanspoelen van een hondshaai is volgens experts niet uitzonderlijk, vooral niet in de herfst wanneer het zeewater kouder wordt. Veel dieren sterven dan door natuurlijke oorzaken of worden opgegeten, waarna ze aanspoelen op het strand.

Naast de haaien zelf, kun je ook vaak hun eikapsels vinden. Dat zijn een soort rechthoekige, leerachtige zakjes die aan zeewier vastzitten.

Dus, de volgende keer dat je op het strand van Zandvoort loopt, houd je ogen open! Wie weet vind je wel zo’n bijzonder eikapsel.

JULIANADORP – De eerste sneeuw is gevallen in de Noordkop, met de zon erbij is het echter van korte duur.
Maar er komt (vast) meer…

De eerste sneeuwvlokken van het winterseizoen 2025/2026 zijn in Nederland op maandag 17 november 2025 gevallen in Zuid-Limburg (Vaals en Vijlen). 

In de loop van de week, op 19 en 20 november 2025, viel ook op andere plekken in het land (zoals in Groningen) sneeuw, waardoor het lokaal even wit werd.

Weersverwachting KNMI: Vooral in het westen (winterse) buien.

Vanochtend is er af en toe zon. Vooral in het westen komen buien voor, met daarbij plaatselijk hagel, natte sneeuw en een kleine kans op onweer. Deze buien breiden zich langzaam naar het oosten uit. De wind komt voornamelijk uit een (zuid)westelijke richting en is zwak tot matig.
Vanmiddag is het half tot zwaar bewolkt. Er komen enkele buien voor met plaatselijk wat natte sneeuw. Aan de kust is er ook kans op onweer en hagel. De maximumtemperatuur ligt rond 5°C. De wind is zwak tot matig en komt uit uiteenlopende richtingen.
Vanavond komt er vooral in de kustgebieden nog een enkele (winterse) bui voor. Dieper landinwaarts ontstaat mogelijk mist. De temperatuur daalt in de loop van de avond tot iets onder het vriespunt. Heel plaatselijk zouden bruggen en viaducten dan glad kunnen worden. De wind komt uit uiteenlopende richtingen en is zwak tot matig, in de kustgebieden af en toe vrij krachtig.

Komende nacht kan vlak aan zee nog een enkele (winterse) bui voorkomen. Landinwaarts kan het mistig zijn. Vooral in het noorden en midden kan het plaatselijk glad worden. Er is weinig wind en de minimumtemperatuur varieert van 5°C vlak aan zee tot -2°C verder landinwaarts.

Morgenochtend is er weinig bewolking. Plaatselijk komt er mist voor. Er staat weinig wind.
Morgenmiddag komen vlak aan zee opnieuw buien voor, landinwaarts is er weinig bewolking met zon en droog. De middagtemperatuur ligt rond 5°C. De wind komt uit het zuidwesten en is matig.
Morgenavond komen vooral in de kustprovincies vlak aan zee nog buien voor, landinwaarts is het meest droog. De wind komt uit het zuidwesten en is matig. (Bron: KNMI)

Rijkswaterstaat: De strooiwagens van Rijkswaterstaat zijn voor het eerst dit seizoen uitgerukt. In de nacht van woensdag op donderdag is er gestrooid in het noorden, oosten en delen van Limburg. In totaal is er donderdagochtend zo’n 735.211 kilo strooizout gestrooid.